Wieloletni działacz irackiej, antymonarchistycznej opozycji; od 1957 r. członek socjalistycznej partii Baas. Dwukrotnie brał udział w zamachu na króla Faisala II w 1956 i 1958 r. W tym drugim puczu "wolni oficerowie" pod przywództwem generała Abdula al-Karima Kasima obalili monarchię, mordując króla Fajsala i członków jego rodziny. W 1959 r. Saddam Husajn próbował z kolei usunąć Kasima, który został premierem po obaleniu monarchii. Po nieudanym zamachu musiał jednak uciekać do Egiptu. Zaocznie skazany na śmierć, po powrocie do Iraku w 1964 r. trafił do więzienia, z którego uciekł trzy lata później.
W 1968 dokonał bezkrwawego przewrotu wraz z towarzyszami z partii Baas. Kolejne 11 lat to stopniowe wspinanie się Saddama Husajna po szczeblach władzy, uwieńczone w 1979 r. stanowiskiem prezydenta państwa i przewodniczącego partii Baas (wcześniej w latach 1968-1979 był wiceprzewodniczącym Rady Dowództwa Rewolucji, a od 1973 r. - generałem irackich sił zbrojnych). 42-letni wowczas Saddam Husajn zajął miejsce prezydenta Ahmeda Hassana al-Bakra, który według jednej wersji miał w wieku 65 lat dobrowolnie odejść na emeryturę, a według niektórych źródeł zostać odsunięty przez Saddama od władzy.
Były dyktator chciał uczynić z Iraku potęgę militarną. Środkiem do tego celu było znacjonalizowanie zachodnich firm wydobywających ropę w Iraku. Irak produkował broń chemiczną, był też bliski wyprodukowania broni jądrowej. Za czasów jego rządów kraj ten zaangażował się w wojnę z Iranem (wojna iracko-irańska 1980-1988), a w 1990 roku zaatakował Kuwejt. Został stamtąd wyparty przez siły ONZ, w których decydującą rolę odgrywały Stany Zjednoczone. Powstania Kurdów i szyitów, które wybuchły po tej klęsce nie zakończyły się jednak odsunięciem dyktatora od władzy. Nastąpiło to dopiero w wyniku inwazji USA i ich sojuszników w marcu 2003 r.

Upadek:

13 grudnia 2003 roku, ukrywający się w ziemiance Husajn został schwytany przez żołnierzy amerykańskich w pobliżu Tikritu, a następnie przekazany władzom irackim. Saddam, którego imię znaczy w wolnym tłumaczeniu "Mocno Uderzający", rządził Irakiem nie przebierając w środkach. Ma na sumieniu życie setek przeciwników politycznych oraz tysięcy Kurdów i szyitów irackich, których wystąpienia antyrządowe tłumił gazem trującym i śmigłowcami bojowymi. Jego reżim był jednym z najbardziej represyjnych na świecie, a zausznicy Saddama do niebywałych rozmiarów rozdęli kult osoby prezydenta. Przetrwał wiele zamachów stanu oraz ataków na swoje życie. Jego zasługą była początkowa modernizacja gospodarki irackiej oraz rozwój edukacji w kraju.

5 listopada 2006 roku Wysoki Trybunał Iracki uznał Husajna za winnego doprowadzenia do masakry 148 szyitów, zgładzonych w odwecie za nieudany zamach na życie Saddama w 1982 roku w miejscowości Dudżail. Wyrok został podtrzymany 26 grudnia 2006 r. przez sąd apelacyjny. 30 grudnia 2006 r. odbyła się egzekucja byłego irackiego dyktatora.

Studia prawnicze rozpoczęte na uniwersytecie w Kairze, dokończone w 1968 r. na uniwersytecie w Bagdadzie